Niegoszowice

Niegoszowice
wieś
Ilustracja
Widok na część południowo-zachodnią wsi
Państwo

 Polska

Województwo

 małopolskie

Powiat

krakowski

Gmina

Zabierzów

Wysokość

250 m n.p.m.

Liczba ludności (2022)

570[2]

Strefa numeracyjna

12

Kod pocztowy

32-064[3]

Tablice rejestracyjne

KRA

SIMC

0343846

Położenie na mapie gminy Zabierzów
Mapa konturowa gminy Zabierzów, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Niegoszowice”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „Niegoszowice”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Niegoszowice”
Położenie na mapie powiatu krakowskiego
Mapa konturowa powiatu krakowskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Niegoszowice”
Ziemia50°07′27″N 19°44′04″E/50,124167 19,734444[1]
Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Dawna karczma w przysiółku Sowiarka

Niegoszowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Zabierzów. Integralną częścią miejscowości jest przysiółek Sowiarka[4].

Położenie

Miejscowość położona jest w Rowie Krzeszowickim na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej przy linii kolejowej nr 133 z Dąbrowy Górniczej do Krakowa. Wieś graniczy od północy z Brzezinką, od południa z Kochanowem, a od zachodu z Rudawą.

Zabytki

Obiekt wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego[5].

W Niegoszowicach znajduje się zabytkowy, klasycystyczny dwór z XIX wieku. Budową obiektu zajął się dziekan kapituły krakowskiej ksiądz Michał Sołtyk, wykorzystując fragmenty poprzedniego budynku z XVI w. Dworek jest otoczony starym parkiem, w którym rosną lipy o charakterze pomników przyrody, mające 400–450 lat (o obwodzie ok. 330 cm).

Historia

Pierwsza wzmianka o wsi szlacheckiej pochodzi z 1397 r. jako Negosszowicz. Pod koniec XIV w. miejscowość tę zamieszkiwało 9 rycerzy, pieczętujących się różnymi herbami. Wieś najprawdopodobniej została przeniesiona na prawo niemieckie przed rokiem 1418. W latach 1470–1480 wieś występuje jako Nyegoschowycze. Niegoszowice należały m.in. do rodziny Niegoszowskich (posiadaczy folwarku i dworu z wieżą). Według danych historycznych w Niegoszowicach istniał jeden z pierwszych browarów Sowiarka w okolicy Krakowa, stąd też przysiółek wsi o tej samej nazwie (przy drodze krajowej 79 Kraków – Katowice). W 1595 roku wieś położona w powiecie proszowskim województwa krakowskiego była własnością kasztelana wiślickiego Mikołaja Ligęzy[6]. Wieś była w posiadaniu takich dziedziców jak Stanisław Niegoszowski, Firlejowie, Kasper Gołuchowski (1783), od przełomu XVIII/XIX w. wspomniany Michał Sołtyk, Jan Kanty Bobrowski, płk. Benedykt Zielonka (1882–1885), Kazimierz Chwalibogowski, książę Eugeniusz Lubomirski (1885–1902), Stanisław Smolka (1902–1910) i Piotr Rostworowski (od 1910).

W latach 1815–1846 wieś położona była na terenie Wolnego Miasta Krakowa, potem w zaborze austriackim, a w czasie II Rzeczypospolitej w powiecie chrzanowskim w województwie krakowskim. Od 26 października 1939 do 18 stycznia 1945 wieś należała do gminy Kressendorf w Landkreis Krakau, dystryktu krakowskiego w Generalnym Gubernatorstwie. Jesienią 1954 r. wieś została przyłączona do gromady Rudawa w ówczesnym powiecie chrzanowskim w woj. krakowskim. 1 stycznia 1973 znalazła się w gminie Rudawa w ówczesnym powiecie chrzanowskim w woj. krakowskim. 15 stycznia 1976 roku gmina Rudawa została zniesiona przez połączenie z dotychczasową gminą Zabierzów w nową gminę Zabierzów i tam znalazła się także wieś. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krakowskiego.

W budynku byłej szkoły podstawowej obecnie mieści się świetlica, biblioteka wiejska oraz salka muzyczna.

Zobacz też

Przypisy

  1. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 86725
  2. NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych [online], Bank Danych Lokalnych GUS, 19 września 2022 [dostęp 2022-10-04] .
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 821 [zarchiwizowane 2022-10-26] .
  4. GUS. Rejestr TERYT
  5. Wykaz obiektów wpisanych do Rejestru Zabytków Nieruchomych Województwa Małopolskiego z uwzględnieniem podziału na powiaty i gminy [online], wuoz.malopolska.pl [dostęp 2023-12-03] .
  6. Województwo krakowskie w drugiej połowie XVI wieku ; Cz. 2, Komentarz, indeksy, Warszawa 2008, s. 111.

Linki zewnętrzne

  • Niegoszowice, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. VII: Netrebka – Perepiat, Warszawa 1886, s. 74 .
  • p
  • d
  • e
Gmina Zabierzów
  • Siedziba gminy: Zabierzów
Wsie
  • Aleksandrowice
  • Balice
  • Bolechowice
  • Brzezie
  • Brzezinka
  • Brzoskwinia
  • Burów
  • Karniowice
  • Kleszczów
  • Kobylany
  • Kochanów
  • Młynka
  • Niegoszowice
  • Nielepice
  • Pisary
  • Radwanowice
  • Rudawa
  • Rząska
  • Szczyglice
  • Ujazd
  • Więckowice
  • Zabierzów
  • Zelków
Integralne
części wsi
  • Drogi
  • Gacki
  • Gaj (Kamiowice)
  • Gaj (Kobylany)
  • Górki
  • Góry
  • Grzybów (Balice)
  • Grzybów (Burów)
  • Jałowiec
  • Kamyk
  • Koziary
  • Krzemionki
  • Łączki (Brzezinka)
  • Łączki (Kobylany)
  • Lipka
  • Morgi
  • Pod Skałą
  • Podborze
  • Podkamycze
  • Podkamyk
  • Podlesie
  • Popówka
  • Rzeki
  • Skotnica (Bolechowice)
  • Skotnica (Radwanowice)
  • Sowiarka
  • Werbownia
  • Winna Góra
  • Wola
  • Wyźrał
  • Za Gajem
  • Zielona Duża
  • Zielona Mała

Kontrola autorytatywna (wieś w Polsce):
  • VIAF: 127926779
  • LCCN: n86091263
  • J9U: 987007562443305171